|
Przeciwdziałanie dyskryminacji w Polsce
|
|
|
|
Spis treści
Strona 9 z 23
Religia, wyznanie i przekonania
Wolność sumienia i religii jest jedną z podstawowych praw i wolności człowieka (art. 53 Konstytucji RP). Wolność sumienia i wyznania obejmuje swobodę wyboru religii lub przekonań oraz wyrażania ich indywidualnie i zbiorowo, prywatnie i publicznie. Wierzący wszystkich wyznań oraz niewierzący mają równe prawa w życiu państwowym, politycznym, gospodarczym, społecznym i kulturalnym (ustawa o
gwarancjach wolności sumienia i wyznania z 1989 r.).
Jak się może przejawiać dyskryminacja ze względu na religię, wyznanie lub przekonania w zatrudnieniu?
- Pracodawca nie może domagać się od pracownika lub kandydata na pracownika starającego się o zatrudnienie ujawnienia jego przekonań, w tym dotyczących religii lub wyznania. Informacje dotyczące religii lub wyznania podlegają ochronie jako należące do sfery prywatności (zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z 1997 r.). Wolność sumienia i wyznania przysługuje nie tylko pracownikowi, ale także pracodawcy. Czym innym jednak jest wolność posiadania przekonań religijnych, a czym innym ich manifestowanie lub kierowanie się nimi przez pracodawcę w traktowaniu pracownika, a także ich manifestowanie i kierowanie się nimi przez pracownika w kontaktach z innymi pracownikami przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych.
- Nie można uzależniać zatrudnienia pracownika od wyznawania lub niewyznawania określonej religii. Wyjątki dotyczą sytuacji zupełnie szczególnych (na przykład zatrudnienia nauczyciela religii lub katechety w szkole). Odmowa zatrudnienia, awansowania, a także zwolnienie pracownika z pracy w związku z wyznawaną przez niego religią stanowią naruszenie zakazu dyskryminacji.
- Za dyskryminację może być uznana odmowa zwolnienia od pracy w dni będące świętami religijnymi w celu umożliwienia pracownikowi uczestniczenia w obrzędach religijnych. Według polskiego prawa dniem świątecznym jest niedziela, dla wyznawców innych religii, np. islamu lub judaizmu, dniami świętymi, które należy czcić przez powstrzymywanie się od pracy, są inne dni tygodnia (piątek, sobota). Osoby należące do kościołów i innych związków wyznaniowych, których święta religijne nie są dniami ustawowo wolnymi od pracy, mogą na własną prośbę uzyskać zwolnienie od pracy lub nauki na czas niezbędny do obchodzenia tych świąt, zgodnie z wymogami wyznawanej przez siebie religii. Zwolnienie od pracy może być udzielone pod warunkiem odpracowania czasu zwolnienia, bez prawa do dodatkowego wynagrodzenia za pracę w dni ustawowo wolne od pracy lub pracę w godzinach nadliczbowych, przy czym osoby niepełnoletnie mogą korzystać z prawa do zwolnienia od pracy lub nauki na wniosek swych rodziców bądź opiekunów prawnych.
|
